KaraciğerSafra

Karaciğer Hastalıkları ve Safra Kesesi Hastalıkları

Önemli Karaciğer ve Safra Yolları Hastalıkları

Karaciğer Yetmezliği Nedir?

Karaciğerin doğrudan veya dolaylı olarak pek çok görevi vardır:

  • Gerekli miktar sofra meydana getirmek
  • Çeşitli gıdaları depo edip gereğince vücuda vermek
  • Vücuda zararlı maddeleri tutup, zararsız hale getirmek

Karaciğer bu önemli görevlerini hastalanması veya yorulması sonucu tam yapamaz, yani yetersiz (kifayetsiz) olabilir. Vücutta çeşitli belirtilerle bu yetersizlik anlaşılabilir.

Karaciğer Yetmezliği Belirtileri Nelerdir?

Bu belirtilerin önemlileri şunlardır:

  • Ağrı: Şahıs sağ böğründe bir ağırlık ve ağrı hisseder.
  • Gaz: Bağırsaklarda çok fazla gaz olur. (Normal olarak gaz, bağırsağın son kısmında olur ve pek kokmaz, fakat karaciğer yetersizliği yani yeterli miktarda safra yoksa bağırsaklarda gıda maddeleri ayrışır ve bağırsakların her tarafında gaz teşekkül eder. Karın şişer ve bu gaz pis kokar.) Bu nevi gaz ancak yeterli safra salgılanması sağlanmak suretiyle giderilebilir.
  • Cilt: Cilt rengi ve bazen gözün ak kısmı sararır. Bu hal safranın bağırsaklara gidemediğini kana geçtiğini gösterir.
  • Lekeler: Karaciğeri yetersiz çalışanların yüzünde ve elleri üzerinde çil şeklinde lekeler belirir.
  • Burun Kızarması: Yeterince safra verilemeyince hazımsızlık ve burunda kızarma olur.
  • Ağızda: Sabah kalkınca ağız paslı olur, dilde bir acılık hissedilir, nefes ağır kokar. Dil üzeri kirli sarı-yeşil pasla örtülüdür.
  • Bulantı: Yeterli safra verilemeyişi veya çıkan safranın yerine gitmeyip kana geçmesi şahısta bulantı, iştahsızlık, yemeklerden tiksinti yaratır.
  • Kalp: Kalp çarpıntısı ve o bölgede ağrı hissedilir. Sabahları erkenden ve kalp çarpıntısı ile uyanılır.
  • Alın: Alın ve ensede sabah kalkınca ağrı ve ağırlık hissedilir. Bazen akşamları da olur.
  • İdrar: İdrar sabahleyin sarı ve koyu olur, gündüzleri ise çok açık ve duru olur. Hasta bol idrara çıkar.
  • Kabızlık: Şahısta, karaciğer bozukluğu sonucu peklik olur ve devamlı baş ağrısı yapar. Başka ağırlık olur.
  • El-Ayak: El ve ayaklar şişer, kaslar ve özellikle baldır kasları ağrır.
  • Göz: Görme ve işitmede azalma olur.
  • Ruhsal: Geceleri hasta kendini iyi hisseder ve uyumak istemez. Düşünceleri birbirini kovalar ve hasta sükunete kavuşup uykuya dalamaz. Hasta dinlenemez, gıdasız kalır ve zamanla daha da kötüye gider; sinirleri bozulur, üzüntü ve endişesi artar.
  • İştah: Bazen karaciğer yetmezliği olan şahıslar, hastalanmadan 1 – 2 ay önce, hamilelerin aş ermeleri gibi bazı yiyeceklere karşı aşırı istek duyarlar. İstek duydukları şeyler; çikolata, baharat ve turşu, yağlı peynir, kızartma yiyecekler. Bu istek duyulan şeyler karaciğer için zararlı şeylerdir.

Karaciğer Yetmezliğine Ne İyi Gelir?

  • Karaciğeri yoran ve ona zararlı gıdalar yenmemeli.
  • Karaciğer sıcak tutulmalı, soğuk mevsimlerde kuşak kullanmalıdır.
  • Karaciğeri az yoran (şekerli, proteinli, yağlı) yiyecekler yenmeli (aşağı kısımda bahsedilen gıdalar.)
  • Sık sık banyo alıp, sıcak yatakta yatmalıdır.
  • Bağırsaklar günde 2-3 defa boşaltılmalı, icabında papatya lavmanı yapmalıdır.

Karaciğer Yetmezliğinde İlaç Vazifesi Gören Gıdalar ve Otlar Nelerdir?

Sebze ve Meyveler: Ahududu, Ayva, Çilek, Domates, Elma, Enginar, Erik, Taze fasulye, Greyfurt, Harç, Kereviz, Kiraz, Kuşkonmaz, Lahana, Limon, Marul, Patates, Portakal, Soğan, Turp, Üzüm.

İlginizi Çekebilir:  Karaciğer Yetmezliği, Karaciğer Yorulması ve Karaciğer Yağlanması Belirtileri Nelerdir?

Şifalı Otlar: Ak Huş ağacı Anouzotu, At kestanesi, Ayrk, Berberis, Çam, Fener çiçeği, Hind safranı, Horoz ibiği, Kekik, Kök boya, Maydanoz, Nane, Papatya, Şahtere, Yabani Hindiba, Zeytin.

Karaciğer yetmezliği yukarıdaki kaidelere 10-15 gün uymak suretiyle giderilebilir; geçmezse veya tekrarlarsa şu rahatsızlıklardan şüphe etmelidir:

– Genel zafiyet,
– İnce bağırsak iltihabı,
– Safra kesesi iltihabı; safra taşı,
– Sıtmadan dolayı şişme,
– Migren, vs. gibi sebepler üzerinde durmalıdır.

Bulaşıcı Karaciğer İltihabı Nedir?

Buna halk arasında sarılık denir, fakat sarılık sadece bulaşıcı karaciğer iltihabından olmaz. Diğer karaciğer ve safra yolları hastalıklarında da olur. Zira bazen Karaciğer iltihaplanmasından sarılık olmayabilir.

Bulaşıcı Karaciğer İltihabının Belirtileri Nelerdir?

Karaciğer iltihaplanması bulaşıcı bir hastalık olup, bulaştıktan haftalar, hatta aylar sonra meydana çıkabilir. Dış belirtileri şunlardır:

* Genel yorgunluk hissi
* Kendine hakim olma (irade) zayıflığı
* Çok bariz genel iştahsızlık, zaman zaman bazı şeyleri yeme arzusu.
* İnatçı ve devamlı peklik (kabızlık)
.
Hastalık ateş ve genel kırıklık, öksürükle başlar. Birkaç gün içinde sarılık zuhur eder. Sarılık önceleri hafiftir, sonra artar. Gözler ve cilt sararır, nahoş kaşıntı, ayakta fazla kalınırsa düşüp bayılma, derin uyku olur.

Bulaşıcı Karaciğer İltihabı Tedavisi Nasıl Yapılır?

Karaciğer dokularının ve safra yollarının iltihaplanması sonucu, normal olarak bağırsağa akması gereken safra, yerine gidemez, kana geçer. Böylece safra, yağ hazmına katılmaz ve yağlar sindirilmezler. Bu sebeple sarılık devam ettiği sürece, yağ ve yağlı yiyecekler yenmemelidir. Hastalık geçince veya geçmeye yüz tutunca, vücudun yağ ihtiyacını karşılamak üzere, az miktarlarda başlamak üzere, kolay sindirilen, taze sıkılmış ve biyolojik değeri yüksek yağlardan: Ceviz, zeytin, haşhaş, ayçiçeği yağları, taze tuzsuz tereyağı (az) yenmelidir.

Hastalığın başlangıcında, ağır yiyeceklerden kaçınmalıdır.

Karaciğer İltihaplanmasına Ne İyi Gelir?

Hastaya hafif ve sıcak nane, papatya çayları, ayrıca gaz söktürücü açık anason, kimyon, rezene çayları vermeli ve bal ile tatlandırmalıdır. Bu çaylar değiştirilerek kullanılır. Ayrıca ılık suya limon sıkarak ara sıra vermeli.

Hasta her gün taze sıkılmış, karaciğere faydalı greyfurt, ahududu, karadut, çilek suları içerek madeni madde ve vitamin almalıdır.

Elma ve çekirdeksiz üzüm yedirilmelidir.

Bir fincan veya çay bardağı çiğ, taze çıkartılmış sebze suyu, özellikle marul suyu içirilmelidir. Domates, havuç suyu da verilir.

Hastalık geçmeye yüz tutunca: İnce rendelenmiş havuç ve turp salatası, hindiba yaprak ve kökü yedirilmelidir.

İştah yoksa hasta zorlanmamalıdır.

Hastalık geçmeye başlayınca: Kızarmış ekmek, yağsız beyaz peynir, yoğurt, süt kesiği, yağsız erişte çorbası (sebze suyu) ve haşlama sebze yemekleri verilmeye başlanmalıdır.

Lahana ve bakliyat verilmemelidir.

Karaciğeri rahatsız olanların safra ifrazatı az olur, bunun sonucu bağırsaklarda kokuşma ve zehirlenme olur. Bu sebeple bağırsakları boşaltmaya çok itina etmelidir. Dışkının normal rengi sarıdır, safra az ise renk gri, kil rengi olur. Karaciğer rahatsızlığının geçmesi, dışkının renginin değişmesiyle belli olur. Bağırsakları en kolay boşaltma yolu, papatya lavmanı yapmaktır. Bu arada faydalı yiyeceklerle bağırsaklar uyarılmalı, kendi kendine boşalması sağlanmalıdır. Bol çiğ sebze ve kepekli ekmek yemelidir.

İlaç vazifesi gören şifalı otlar: Anduzotu, Mısır püskülü, Yanabi, Hindiba.

İlginizi Çekebilir:  Karaciğer ve Safra Kesesi Hastalıklarına Ne İyi Gelir?

Karaciğer Sirozu Nedir?

Yukarıda belirttiğimiz gibi, siroz karaciğerin yağdan dejenerasyonudur. Zehirlenme veya karaciğer iltihaplanmasının zamanında tedavi edilmemesi sonucu siroz olabilir. Bu sebeple rahatsız olan karaciğerin bazı bölümleri buruşur, sertleşir ve o kısımlar vazife görmez olurlar.

Siroz Neden Olur?

Sıtma, devamlı ve fazla miktarda içilen alkol, bazı kan damarları hastalıkları, karaciğere kan hücum etmesi (şişmesi), dengesiz beslenme sonucu karaciğerin fazla yorulması gibi sebepler siroza neden olur.

Karaciğerin ilerlemiş siroz olması sonucu bağırsaklardan gelen kanın normal dolaşımı olmaz ve karaciğer kan dolaşımına mani olan bir organ durumuna düşer. Bunun sonucu bağırsaklarda ve karın bölgesinde kan dolaşımı aksar, hemoroit ve varis meydana gelir. Karında su toplanır, zamanla hasta ağır sarılığa tutulur. Bu hale gelen hasta derhal hastaneye yatırılmalıdır.

Bu hale gelmiş hastaların, karaciğerlerinin çalışan kısmının kurtarılması için, büyük özen göstermeli. Karaciğere zarar veren yiyeceklerden, ilaçlardan, hatalı ve dengesiz beslemelerden kaçınmalıdır.

Safra salgılanmasını artırmak üzere, şifalı çaylar içilmeli. Siyah turp suyu içmeli. Bağırsaklar düzenli olarak boşaltılmalıdır. Bol çiğ sebze ve meyve yemeli ve sularını içmelidir, böylece vücudun madeni madde ve vitamin kaybı telafi edilmelidir. Bal, kuru incir ve üzüm, kepekli ekmek yemelidir. Protein ihtiyacı için; yağsız beyaz peynir, yoğurt, süt kesiği soya fasulyesi yenir. Yağ olarak az miktarda taze tereyağı, zeytin yağı, ceviz, ayçiçeği yağları yenir. Badem sütü içilir.

İlaç vazifesi gören yiyecek ve şifalı otlar: Enginar, Kiraz, Kereviz, Lahana, Ak Huş ağacı, Ardıç, Hind safranı, Mısır püskülü.

Safra Kesesi Hastalıkları

Safra kesesi, karaciğerin bir deposu vazifesini görür ve bir kısım safra bu kesede depo edilir. Safra kesesi hastalanırsa, karaciğerin yükü artar. Bu sebeple safra kesesi ve karaciğere birlikte aynı ihtimamı göstermelidir.

Safra kesesinin en mühim hastalığı onun iltihaplanmasıdır (safra kesesi iltihabı). Bu keseyi iltihaplandıran mikroplar daha çok kabızlık olan şahıslarda, bağırsaklarda ürer, oradan safra kesesine geçip onu hastalandırırlar. Safra kanalı vasıtasıyla keseden kolayca karaciğere geçerler ve onu hastalandırırlar. Bu sebeple safra kesesi iltihabı derhal tedavi edilmeli, aksi halde karaciğer de hastalanır. Tedaviye bağırsaktan başlamalı, kabızlık ve ishal tedavi edilmelidir, bunlar tedavi edilmeden safra kesesinin tedavisi boşa gider. Oradan mikrop gelmesi önlenmelidir.

Karaciğer ve safra kesesi hastalıkları için bağırsakların tedavisi başta gelir ve şarttır.

Yıllarca süren kabızlıkta, bağırsaklar normalliğini kaybeder ve süzme işini tam yapamazlar, sindirilen gıdalar yanında orada üreyen mikroplar ve zehirlenme bağırsaklardan kana geçer ve safra kesesi, karaciğer ve diğer organları hasta ederler.

Günde 2-3 defa bağırsakların boşalması ve renginin sarı olması sağlanmalıdır. Bol sebze ve faydalı çaylarla bu sağlanmalıdır.

Safra kesesi iltihaplanmasında mikrop cinsine göre ilaçlı tedavi yapılmalı, sonda ile safra kesesinde tortulaşmış safra emilip atılmalıdır. Ayrıca röntgen ile taş olup olmadığı aranmalıdır.

Yemekler azar azar, fakat sık sık yenmek suretiyle safra sistemine fazla yüklenmemelidir. Yemeklerde bol bol şifalı bitki çayları içilmelidir. Yağ çok azaltılmalıdır. İyi çiğnenmelidir. Alkollü içkiler ve buzlu içecekler yasaktır. Karaciğer bölgesi sıcak tutulmalıdır. Derin derin nefes almalı ve ara sıra karaciğer bölgesi ovulmalıdır. Böylece safra akışı teşvik olunur. Yenilecek yağ çeşidi ve miktarı diğer sayfalarımızda verilmiştir.

İlginizi Çekebilir:  Karaciğer Yetmezliği, Karaciğer Yorulması ve Karaciğer Yağlanması Belirtileri Nelerdir?

Safra Kesesi Taşına Ne İyi Gelir?

Şafra Kesesi Taşı İçin Şifalı Yiyecekler

Genellikle safra taşı, safra kesesi iltihaplanması sonucu olur. Safra iltihabı yapan mikrop kümeleri etrafında, safra kristalleşir ve önce ufak, sonra iri taş haline gelir. Eğer zamanında safra kesesi iltihabı tedavi edilirse taşlar ufak kalır ve zamanla dökülür. Taş iri ise uçları sivri olduğundan düşerken safra kanalında çok şiddetli sancı yapar. Taş kanaldan düşmeyecek kadar iri ise ameliyatla almak gerekir.

Karaciğerin en mühim görevlerinden biri günde 1-1,5 litre safra vermesidir. Çıkan safra önce safra kesesinde toplanır, oradan 12 parmak bağırsağına akar. Safra kanalının iltihaplanması veya safra kesesinde taş olması, safra akışını frenler ve çok acı verir.

Safra taşı krizi anında her nevi yiyecek kesilmeli, sadece 1-2 bardak hafif nane veya papatya çayı içmelidir. Safra kesesi bölgesi sıcak tutulmalı ve hafif masaj yapılmalıdır. Kriz geçince safra kesesi iltihabındaki tedavilere aynen uymalı ve onları yapmalıdır. Bu arada safra iltihabı ve safra taşını döken şifalı içmeler vardır. Doktorların tavsiye ettiği içmelere zaman zaman gitmeli, ayrıca şifalı bitki çayları ihmal edilmemelidir.

Karaciğer Hastalıkları İçin Tavsiyeler

1. Düzenli Yaşam: Karaciğerin gerek kendisini tamir edebilmesi ve gerekse üzerine düşen görevleri eksiksiz yürütebilmesi için, her yönden düzenli bir hayat sürmelidir. Yemekler belirli saatlerde yenmeli, dinlenme, gezinme gibi her şey belirli saatlerde olmalıdır.

2. Uyku: Gece yarısından önce mümkün mertebe fazlaca uyumaya çalışmalı, erken yatmalı. Geç yatmak karaciğere zararlıdır. Sabah da erken kalkmalı, yürüyüş yapıp derin derin nefes almalıdır. Böylece kan dolaşımı, karaciğer ve bağırsaklar çalıştırılır.

3. Öğle Yemeği: Saat 13:00’e doğru olmalı ve karaciğer bölgesi kışın sıcak tutulmalıdır. Kuşak kullanılır.

4. Gezintiler: Günde iki defa gezinti yapmalı, ilki sabah erken, ikincisi öğle üzeri veya akşam yatmadan önce yapılmalıdır.

5. Derin Soluma: Günün her saatinde akla geldikçe derin derin nefes almalı, karaciğere kan gelmesi ve çalışması sağlanmalıdır. Nefes alırken karın da, hafif hafif ovularak masaj yapılmalıdır.

6. Cilt Bakımı: Sabah kalkınca cilde fırça ile masaj yapılmalı, yürüyüşten sonra ılık duş almalı. Haftada 2-3 defa yıkanmalıdır.

7. Güneş Banyosu: Havaların müsait olduğu günlerde ve saatlerde 5-15 dakikalık güneş banyoları almalıdır.

8. Beslenmede Ölçü: Bol taze meyve ve sebze, çiğ salata yenmelidir. Yemekler 1-2 çeşit olmalı, fazla çeşit ve ağır yemeklerle karaciğer yorulmamalıdır. Fazla şeker ve şekerli tatlılar (çay şekeri) yenmemeli, onun yerine incir, üzüm yenmelidir.

9. Spor: Yaşa uygun yorulmadan spor yapmalı, o arada derin derin nefes almalı.

10. Tatil: Sık sık kısa süreli tatil çok faydalıdır, tatil yapmadan kesintisiz uzun süre çalışmamalıdır. Hafta tatili ve ayda bir izin çok faydalıdır.

11. Ruh Sağlığı: Sinir gerici, asap bozucu münakaşa, film ve tiyatrolardan uzak kalmalıdır. Her yönden huzurlu olmaya çalışmalıdır.

Karaciğer Hastalıkları ve Safra Kesesi Hastalıklarına İyi Gelen Besinler ve Bitkilerle İlgili Daha Detaylı Makalemizi Okumak İçin Tıklayın

Yazımızla ilgili yorumlarınızı aşağıya yazabilirsiniz.


Etiketler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Kapalı